TRABZON ESKİ TEKEL BİNASI YENİDEN CANLANDIRMA MİMARİ PROJE YARIŞMASI


Trabzon / Türkiye / 2006
 

TRABZON ESKİ TEKEL BİNASI’NI YENİDEN CANLANDIRMAYA DÖNÜK GERÇEKLEŞTİRİLEN MİMARİ PROJE YARIŞMASI PROGRAM AÇISINDAN İKİ BÖLÜMDEN OLUŞMAKTADIR.

1.BELEDİYE HİZMET BİNASI    2.ALIŞ-VERİŞ MERKEZİ

BU İKİ ANA İŞLEV BAŞLIĞI, KENT BELLEĞİNDE TEKEL BİNASI OLARAK ADLANDIRILAN YAPI KOMPLEKSİNİN BULUNDUĞU ALANDA GERÇEKLEŞTİRİLECEKTİR. DOLAYISIYLA BU KOMPLEKSİN KENT KİMLİĞİ İÇİNDEKİ YERİNİN YANI SIRA MİMARİ AÇIDAN NİTELİKLERİNİN ANALİZ EDİLMESİ GEREKMEKTEDİR. DAHA SONRA YENİ YAPI KOMPLEKSİNE İLİŞKİN MİMARİ BİR POZİSYON GELİŞTİRİLMESİ GEREKMEKTEDİR.

BU AÇIDAN BAKILDIĞINDA MEVCUT YAPI KOMPLEKSİNİN MİMARİ KİMLİK AÇISINDAN İKİ FARKLI DÖNEMİ YANSITTIĞI VE ÜÇ AŞAMADA GERÇEKLEŞTİRİLDİĞİ GÖRÜLMEKTEDİR.

GÜNEYDEN KUZEYE DOĞRU  ( ATAPARK’TAN SAHİLE DOĞRU) BİR VE İKİ NOLU KÜTLELERİN MİMARİ TARZ OLARAK İKİNCİ ULUSAL DÖNEM KARAKTERİNDE OLDUĞU, ÜÇ NOLU KÜTLENİN İSE DAHA YAKIN DÖNEMLERE AİT OLDUĞU VE MİMARİ TARZ AÇISINDAN DAHA SIRADAN BİR NİTELİK SUNDUĞU FARK EDİLMEKTEDİR.

ÖNERİMİZ BU TESPİTTEN HAREKETLE BİR VE İKİ NOLU KÜTLELERİ KORUYARAK (BELEDİYE HİZMET BİNASINA DÖNÜŞTÜREREK) ÜÇ NOLU KÜTLE ALANINDA YENİ BİR YAPISAL VE MEKANSAL OLUŞUMA YÖNELMEK OLARAK ORTAYA ÇIKMIŞTIR.

BU DURUMDA ÖZELLİKLE KENTİN SON YİRMİ YILDA KAYBETTİĞİ MEKANSAL BELLEĞİ DÜŞÜNÜLDÜĞÜNDE (BİR KIYI KENTİ OLMASINA KARŞIN DENİZ VE KIYI İLE BAĞININ KOPARILMASI, SAHİL YOLU VE KENT İÇİ ULAŞIMININ YARATTIĞI TAHRİBAT GİBİ). BU PROJE ARACILIĞIYLA BİR ANLAMDA KENTİN KAYBETTİĞİ DEĞERLERİ ONA YENİDEN SUNMAK VE KENT ÜZERİNE YENİDEN DÜŞÜNMEK İÇİN ORTAYA ÇIKAN BU FIRSATI DOĞRU ALGILAMAK VE YORUMLAMAK GEREKMEKTEDİR.

BİLİNDİĞİ GİBİ TEKEL BİNASI KUZEY-GÜNEY EKSENİNDE DOĞRUSAL BİR BİÇİMLENİŞ GÖSTERMEKTEDİR. BU DOĞRUSAL BİÇİMLENİŞE KENTİN ANTİK MERKEZİNİN SINIRLARINI BELİRLEYEN SURLAR DA EŞLİK ETMEKTEDİR. BİRBİRLERİYLE KOMŞU ANCAK MEKANSAL BİR İLİŞKİYE, DİYALOĞA GİRMEYEN BU İKİ MEKANI (BİRİ TÜTÜN DEPOSU VE İŞLEME MERKEZİ OLMASI NEDENİYLE İÇE DÖNÜK, DİĞERİ DE KALE DUVARLARI OLARAK DİYALOĞU VE İLİŞKİYİ REDDEDEN BİR NİTELİK SUNMAKTA ) ADETA BİR ARABULUCU İLE BARIŞTIRMAK VE BU YENİ BİRLİKTELİKTEN DOĞACAK BÜYÜK MEKANI DA KENTLİYE SUNARAK KENTİN BELLİ NOKTALARINDA SIKIŞIP KALMIŞ KENTSEL YAŞAMI CANLANDIRMAK PROJENİN TEMEL DÜŞÜNCESİ OLARAK ORTAYA ÇIKMIŞTIR.

 

BU DURUMDA BU ARABULUCUNUN İLK İŞLEVİ NE OLMALIDIR?

 BİZCE ARABULUCUNUN İLK İŞLEVİ İKİ SINIR ÖĞESİNİ MEKANSAL ANLAMDA BİRBİRİNE YAKLAŞTIRACAK BİR ZEMİN HAREKETİ YARATMAK OLMALIDIR. ÖNERİMİZDE ‘PARK PLATOSU’ OLARAK TANIMLANAN BU YENİ ZEMİN ARAZİNİN MEVCUT KOTLARINI DA KULLANARAK  GÜÇLÜ BİR YAYA MEKANI YARATMAKTADIR. BU ZEMİN BATI YÖNÜNDE KORUNAN BİNANIN SINIR NOKTALARINDAN ALINAN REFERANSLA DÜŞEYE DOĞRU ŞEFFAF OLARAK KATLANIP AYNI ZEMİN ÜZERİNCE GÜÇLÜ BİR GİRİŞ MEKANINI TANIMLAMAKTADIR.